Tư vấn trực tuyến về bệnh sỏi thận

Nhằm góp phần giải tỏa bớt những âu lo của độc giả, đặc biệt là những phụ huynh có con nhỏ khi vụ bê bối sữa nhiễm độc melamine đang diễn biến phức tạp, Thanh Niên Online đã tổ chức buổi tư vấn trực tuyến sức khỏe về bệnh sỏi thận.  

Nhiều thắc mắc của bạn đọc như: dấu hiệu bệnh sỏi thận ở trẻ em, cách điều trị, phòng tránh cùng các vấn đề khác về bệnh thận và tiết niệu... đã được 2 khách mời là Thạc sĩ, bác sĩ Hoàng Thị Diễm Thúy, Phó khoa Thận máu nội tiết Bệnh viện Nhi đồng 2 và Bác sĩ Nguyễn Đức Khoan, khoa Tiết niệu Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM) giải đáp tường tận trong 2 giờ tư vấn trực tuyến.

Nội dung cuộc giao lưu:

* Tôi bị bệnh thận, các bác sĩ khám và chẩn đoán bị thận ứ nước, tôi uống thuốc một thời gian thì hết đau. Bây giờ tái lại. Xin hỏi: bệnh thận ứ nước dễ trị không, có kiêng cữ gì không, hậu quả thế nào? (Nguyễn Chí Hải - Đồng Tháp)

- Bệnh thận ứ nước có nhiều nguyên nhân khác nhau. Phải chẩn đoán nguyên nhân thì điều trị mới triệt để. Uống thuốc không phải là phương pháp điều trị bệnh thận ứ nước. Vì vậy, phải xử trí thận ứ nước tại một cơ sở chuyên khoa.

* Em bị sỏi thận trái (3mm). Em đang dự định có thai. Hiện em không dùng thuốc gì cả. Xin hỏi, em nên ăn gì và phải tránh thức ăn gì? Em nghe nói uống nước thơm và nước cam sẽ bào mòn sỏi có đúng không?  (Nguyenthibichthuan -C12/27tantao, binhchanh)

- Trước hết, bạn cần phải đến bệnh viện để chẩn đoán chính xác bằng các phương tiện như X-Quang bộ niệu có cảm quang, CT. Nếu có sỏi 3mm, chưa có gì đáng ngại, có thể điều trị bằng những phương pháp nội khoa. Tuy nhiên, bạn chưa nên có thai vội vì trong khi có thai, có một số yếu tố làm cho sỏi trước đây không có triệu chứng sẽ trở nên có triệu chứng. Và lúc đó, vì có thai nên điều trị sẽ gặp trở ngại nhiều hơn.

Về ăn uống, vì chưa biết loại sỏi nên chưa thể biết dùng thức ăn nào để ngăn ngừa hoặc điều trị. Điều này cần phân tích nước tiểu để đo độ axít, cặn lắng, từ đó sẽ có hướng dùng thực phẩm hoặc thuốc men. Nhưng nói chung, bạn nên uống nước nhiều sẽ tốt cho việc điều trị bệnh sỏi thận.

* Hơn hai năm nay tôi đi tiểu rất khó, nhất là lúc mới bắt đầu (phải khoảng gần 30 giây mới đi được). Xin hỏi có phải tôi bị sỏi thận không? Tôi đã đi chụp X-Qquang nhưng kết quả không có sỏi. (Nguyễn Quốc Lâm - Tân thanh, Bà rịa, Vũng tàu)

- Đi tiểu khó không phải là triệu chứng của sỏi thận. Tiểu khó thường do nguyên nhân bàng quang hoặc niệu đạo. Nguyên nhân có thể là viêm nhiễm, u bướu, thần kinh, hẹp, chấn thương... Vì bạn còn trẻ, nên đi khám chuyên khoa để giải quyết sớm.

* Biểu hiện của bệnh sỏi thận như thế nào?  (Hằng - Khu phố 6, thị trấn Nhà Bè, TP.HCM)

- Sỏi thận có thể không có triệu chứng hoặc có triệu chứng rất nặng nề. Những biểu hiện thường gặp là: đau hông lưng bên phía thận có sỏi, đau có thể âm ỉ hoặc từng cơn dữ dội. Khi có biến chứng, có thể tiểu ra máu, tiểu đục, nhiễm trùng đường tiểu. Khi đó, có thể có sốt và khi nhiễm trùng nặng có thể gây ra nhiễm trùng huyết, choáng nhiễm trùng. Về lâu dài, nếu bị cả hai bên thận sẽ gây ra suy thận.

Về cận lâm sàng, siêu âm, X-quang, CT có thể phát hiện ra sỏi thận.

* Con trai tôi sinh ngày 28/6/2008. Cháu sinh đủ tháng, sinh ra được tròn 4kg, dài 52cm (sinh mổ). Cháu không bú mẹ mà uống sữa Friso Gold 1 của Cty Dutch Lady VN. Lúc mới sinh ra, thỉnh thoảng mỗi khi chuẩn bị đi tiểu là cháu khóc thét lên.

Bây giờ thì không khóc thét nhưng đôi lúc vẫn khóc hoặc khó chịu. Cháu đi tiểu nhiều, thỉnh thoảng nước tiểu có màu vàng. Cháu không bị nôn và rất ít khi bị trớ. Đêm cháu ngủ ngon, đi tiểu khoảng 2-3 lần. Ban ngay cháu ít ngủ hơn, tươi tỉnh, chỉ khóc khi đói.

Vì cháu thỉnh thoảng vẫn khóc hoặc khó chịu mỗi khi đi tiểu nên tôi rất lo lắng, muốn hỏi là cháu có bị bệnh gì không? Và muốn kiểm tra cho cháu thì tôi phải đưa cháu đi kiểm tra ở bệnh viện nào? Rất mong bác sĩ trả lời cho tôi. Xin cảm ơn rất nhiều!  (Nguyệt - quận 7, TP.HCM)

Biểu hiện khóc khi mắc tiểu rất thường gặp ở trẻ em. Nguyên nhân có thể do bàng quang bị căng gây khó chịu hoặc hẹp da quy đầu (ở bé trai). Cháu của chị không bị tiểu lắt nhắt, nước tiểu vàng và cháu vẫn phát triển bình thường nên ít nghĩ đến sỏi thận. Để kiểm tra hẹp bao quy đầu, chị nên cho cháu đến khám tại phòng khám ngoại Bệnh viện Nhi đồng.

* Em nghe nói buổi sáng tiểu có màu vàng là bị sỏi thận, có phải không? Thời gian gần đây buổi sáng ngủ dậy em có cảm giác đau vùng thận, có phải bị bệnh thận không? Tình trạng xuất tinh sớm có phải có nguyên nhân từ thận không? (Nguyễn Minh Châu – Quảng Ngãi)

Buổi sáng thường tiểu màu vàng do nước tiểu đậm đặc trong đêm khi ngủ. Đau lưng khi nằm thường do bệnh cột sống hay bệnh thận. Xuất tinh sớm là một hiện tượng phổ biến, có nhiều nguyên nhân phức tạp, nên đi khám chuyên khoa nam học.

* Cháu nhà tôi được 2 tuổi 4 tháng, cân nặng 12kg. Từ hồi sinh tới giờ thường xuyên dùng sữa bột Friso của hãng Dutch Lady Việt Nam. Cháu hiện nay ăn vẫn bình thường, thời gian gần đây cháu uống nước nhiều nên đi tiểu cũng tương đối nhiều so với bình thường. Tuy nhiên màu nước tiểu và liều lượng thì không có gì khác lạ. Đêm ngủ cháu thường hay tỉnh giấc và quấy (2 - 3 lần/đêm). Xin bác sĩ tư vấn xem cháu có dấu hiệu gì liên quan đến sỏi thận không và có cần đi khám chuyên khoa không? Xin chân thành cảm ơn bác sĩ!  (Nguyen Manh Hung – Sudico, Ha Noi)

- Con của bạn có sự phát triển tương đối bình thường. Vì bạn không cho biết cân nặng lúc sanh nên không thể đánh giá chính xác. Những triệu chứng quấy đêm có thể do nhiều nguyên nhân như: bé đói, bé bị trào ngược dạ dày - thực quản, bé bị đau... Để xác định sỏi thận, bạn cần cho bé đi khám chuyên khoa thận niệu tại Bệnh viện Nhi đồng 2.

* Khi uống sữa bị nhiễm độc melamine, triệu chứng của trẻ thế nào? Kiểm tra trẻ bị nhiễm bệnh từ melamine như thế nào và ở bệnh viện nào? (Dương Thái Thùy - Công ty cổ phần Trường Giang)

- Tùy theo lượng sữa đưa vào cơ thể hàng ngày và tùy theo hàm lượng melamine có trong sữa, trẻ có thể có biểu hiện nhiễm độc mãn tính hay cấp tính. Khi bị nhiễm độc cấp tính, trẻ có thể bị suy thận cấp.

Đây là một bệnh lý nặng, có thể dẫn đến tử vong. Khi bị nhiễm độc mãn tính, melamine sẽ lắng đọng ở nhiều cơ quan trong cơ thể như cơ quan sinh dục, đặc biệt là hệ tiết niệu, gây ra sỏi. Triệu chứng của trẻ bị sỏi thận do melamine cũng giống như sỏi thận do những nguyên nhân khác.

Nhẹ nhất trẻ có thể bứt rứt, quấy khóc không rõ nguyên nhân, tiểu lắt nhắt, đau khi đi tiểu. Nặng hơn trẻ có thể bị cao huyết áp, nhiễm trùng tiểu, suy thận do tắc nghẽn. Để kiểm tra sỏi thận, bạn có thể đến Bệnh viện Nhi đồng 2, phòng khám thận.

* Sử dụng thuốc gì để điều trị sỏi thận có hiệu quả nhất? Trước đây 1 năm tôi điều trị kim tiền thảo được 5 tháng, nhưng không hiệu quả, hiện nay tôi đang sử dụng thuốc Betasiphon được 6 hộp rồi, không biết có được không và dùng bao nhiêu thì ngưng thuốc? (Phù ngọc tâm - thủ dầu một, bình dương)

- Điều trị sỏi thận có thể bắt đầu bằng dùng thuốc, tùy theo loại sỏi. Nhưng phải theo dõi, nếu không hiệu quả thì phải tiến tới phương pháp điều trị kế tiếp như tán sỏi ngoài cơ thể, nội soi...

* Em đi khám phát hiện 2 viên sỏi đường kính 6mm và 7mm. Trước đó em không thấy đau gì cả mà chỉ 1 lần đi tiểu ra máu. Xin bác sĩ cho biết bệnh như vậy là đã nặng chưa? Bị sỏi thận có phải do thận yếu không, có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản về sau không? Em xin cảm ơn bác sĩ và chương trình. (Nguyễn Hồng Sơn -2/D3 Bình Thạnh, TP.HCM)

- Muốn biết nặng hay nhẹ phải chẩn đoán là sỏi đã gây ra ảnh hưởng gì đối với đường tiểu, nhất là thận. Sỏi có thể gây ra thận chứa nước, từ độ 1 đến độ 3 (nặng), nhiễm trùng, suy thận nếu không điều trị. Đường tiết niệu nếu có ảnh hưởng đến sinh sản là do ảnh hưởng đến tình trạng chung của cơ thể hoặc gây ra viêm nhiễm ở ngã ba giao nhau giữa hai bên ở tiền liệt tuyến.

* BS Thúy vui lòng cho phụ huynh chúng tôi biết những biểu hiện đầu tiên của bệnh sỏi thận ở trẻ em? Con tôi 37 tháng, mỗi ngày uống khoảng 600ml sữa, nếu như sữa có nhiễm melamine thì trong thời gian bao lâu sẽ biểu hiện bệnh lý? Xin cám ơn bác sĩ. Võ Hồng Phượng (Cần Thơ)

- Các biểu hiện của bệnh sỏi thận ở trẻ em đã được đề cập ở các câu trả lời trong bài. Con bạn 37 tháng, uống 600 ml sữa mỗi ngày là không quá nhiều.

Bạn không cho biết bé có ăn thêm các sản phẩm có chứa sữa khác hay không. Thời gian xuất hiện các triệu chứng của nhiễm melamine tùy thuộc vào hàm lượng chất này trong các thức ăn và khả năng đào thải chất này của thận.

Thận trẻ em dưới 2 tuổi còn chưa trưởng thành nên chức năng đào thải kém, vì vậy các triệu chứng sẽ xuất hiện sớm hơn và nặng hơn so với người lớn, thời gian cụ thể sẽ thay đổi tùy mỗi cá thể. Để tầm soát sỏi, bạn có thể đến khám và làm xét nghiệm tại phòng khám thận của Bệnh viện Nhi đồng 2.

* Con gái tôi sinh tháng 9.2002. Hồi nhỏ cháu không đái dầm, nhưng khi hơn 2 tuổi, cháu bị sốt khoảng 5 ngày, trong thời gian bị sốt, cháu đi tiểu không kiềm chế được, đứng đâu đái đó. Sau khi hết sốt đến giờ, cháu rất hay đái dầm. Xin cho hỏi con gái tôi bị bệnh gì, và có cách gì chữa dứt? trần thị thanh hải (nha trang)

- Đến 6 tuổi, đái dầm vẫn còn có thể là một hiện tượng bình thường. Tuy nhiên, con chị lại bị chứng này sau khi có thời gian tiểu bình thường. Con chị có thể bị một bệnh lý về đường tiết niệu, khả năng nhiều nhất là viêm nhiễm, kế đến là một bệnh bẩm sinh. Chẩn đoán cần nhiều xét nghiệm chuyên khoa. Chị nên cho con đi khám tại cơ sở chuyên khoa.

* Con trai tôi năm nay 6 tuổi. Thi thoảng cháu hay bị đau bụng, đi khám (siêu âm) được bác sỹ kê đơn thuốc, đã tẩy giun. Nhưng hiện nay cháu vẫn hay kêu đau bụng. Liệu có liên quan gì đến bệnh sỏi thận? Xin cám ơn. Nguyễn Văn Tú (Ninh Bình)

Siêu âm là xét nghiệm có độ tin cậy cao để phát hiện sỏi thận. Nếu con bạn đã được siêu âm hệ tiết niệu do bác sĩ chuyên khoa thì ít có khả năng cháu bị bỏ sót bệnh sỏi thận. Việc cháu bị đau bụng có thể do những nguyên nhân khác ngoài đường tiết niệu. Bạn có thể cho cháu đến khám tại các phòng khám chuyên khoa nhi để kiểm tra chính xác hơn.

* Tôi bị sỏi thận nhỏ (3-5mm). Tôi có thể uống cafe mỗi sáng và uống bia 1-2 lần mỗi tuần được không? Cách tập thể dục ra sao, môn nào? Cám ơn bác sỹ. Thanh (TP.HCM)

Cà phê và bia với liều lượng vừa phải thì tốt cho việc ngăn ngừa sỏi thận. Dù loại sỏi nào thì việc uống nhiều nước (làm cho nước tiểu loãng) thì cũng ngăn ngừa sự kết tủa của các tinh thể, ngăn ngừa sự tạo thành sỏi. Khi chưa có biến chứng của sỏi thận thì có thể tập bất cứ môn nào phù hợp với thể trạng chung.

* Con trai tôi 4 tuổi. Cháu bị đi đái dắt, đi khám bác sỹ bảo bị viêm bàng quang, đã chữa trị. Xin hỏi liệu cháu có bị ảnh hưởng đến thận sau này không? Lý do dẫn đến viêm bàng quang là gì? Có phải do uống sữa không? Đào Thị Thu Vân (Vọng Đức, Hà Nội)

Viêm bàng quang nếu được điều trị đúng cách và không kèm theo dị tật bẩm sinh đường tiết niệu thì không ảnh hưởng đến thận. Nguyên nhân viêm bàng quang thường gặp ở trẻ em là hẹp bao quy đầu, viêm da quy đầu gây nhiễm trùng ngược dòng, giun kim, táo bón kéo dài. Viêm bàng quan không liên quan đến việc uống sữa.

* Nếu bé bị sỏi thận thì có chữa khỏi được không, bằng cách nào? Nguyễn Thị Thanh Nga (18/14 Huỳnh Văn Bánh, P.15, Q.PN, TP.HCM)

- Trước khi nói về phương pháp điều trị sỏi ở trẻ em, chúng ta cần biết rằng tỷ lệ bệnh sỏi thận ở trẻ em là rất hiếm. Nguyên nhân gây sỏi ở trẻ em có 2 nhóm lớn:

+ Sỏi chuyển hóa: do cơ thể không chuyển hóa được các chất như calcium, magnesium, uric v.v... 

+ Sỏi được hình thành trên các dị tật bẩm sinh gây tắc nghẽn đường tiết niệu.

Nhóm sỏi thứ 2 có thể điều trị triệt để khi giải phóng tắc nghẽn. Nhóm thứ 1 có thể điều trị được một phần thông qua việc điều chỉnh chế độ ăn và sử dụng một số thuốc chống tạo sỏi.

* Sỏi tiết niệu để lâu có đái ra được không? hungmk1109 (da nang)

- Sỏi có thể tự theo đường tiểu ra ngoài tùy thuộc vào kích thước (cao dưới 7mm), hình dạng (tròn, oval). Bề mặt sỏi trơn láng sẽ dễ ra hơn là sần sùi có gai. Tuy nhiên, nếu sau một thời gian kiểm tra sỏi không di chuyển và gây biến chứng (thận ứ nước) nhiều hơn thì phải điều trị bằng những phương pháp từ thuốc đến nội soi và mổ.

(Theo Thanhnien.com.vn)

 

Reviewed by:

Xem thêm

Xem thêm về Sỏi thận